بولت ژورنال چیست و چرا اینهمه عکس از صفحههای نقطهای آن در شبکههای اجتماعی میبینیم؟ بولت ژورنال یک روش کاغذی برای برنامهریزی است. در این روش، کارها، قرارها و یادداشتها را در یک دفتر واحد و با چند نماد ساده ثبت میکنید. برای شروع فقط یک دفتر و یک خودکار لازم است.
این مطلب ادامه راهنمای خرید دفتر و دفترچه است. آنجا درباره تعداد برگ، نوع خط و قطع دفتر نوشتهایم؛ اینجا سراغ یک روش استفاده از دفتر میرویم.
بولت ژورنال چیست؟ تعریف کوتاه
طبق مدخل Bullet journal در ویکیپدیا، این روش را رایدر کارول، طراح محصولات دیجیتال، ساخته است. او از سالهای دانشگاه دنبال یک روش ساده برای نظم شخصی بود. سپس در سال ۲۰۱۳ روش خود را بهصورت عمومی منتشر کرد. بعدها، در سال ۲۰۱۸، کتابی هم با نام The Bullet Journal Method نوشت.
واژه «بولت» به نقطههای کوتاه اول هر سطر اشاره دارد. بخشی از این نام هم از دفترهای نقطهای میآید؛ یعنی دفترهایی که بهجای خط، نقطههای ریز دارند. بنابراین بولت ژورنال یک محصول خاص نیست؛ یک روش است که روی هر دفتری اجرا میشود.
فرق بولت ژورنال با پلنر آماده
پلنر آماده صفحههای چاپشده دارد. مثلاً جای تاریخ، فهرست کار و یادداشت از قبل مشخص است. در مقابل، بولت ژورنال با صفحه خالی شروع میشود و شما ساختار را میسازید. به همین دلیل انعطاف بیشتری دارد؛ اما در روزهای اول کمی وقت میگیرد.
اگر حوصله طراحی صفحه را ندارید، پلنر آماده انتخاب سادهتری است. برای نمونه، پلنر روزانه کلاسیک پایاپاب بخشهایی برای آب، خلقوخو، تمرین و وعده غذایی دارد. پس هر دو روش هدف یکسانی دارند؛ فقط میزان آمادگی صفحه فرق میکند.

ثبت سریع؛ زبان اصلی بولت ژورنال
هسته روش، «ثبت سریع» است. یعنی هر مورد را در یک جمله کوتاه و بیحاشیه مینویسید. سایت رسمی Bullet Journal مثال میزند که بهجای یک جمله طولانی، فقط بنویسید «کیک خریدم و برگشتم». در نتیجه، نوشتن هر روز چند دقیقه بیشتر طول نمیکشد.
هر سطر با یک نماد شروع میشود. این نمادها نوع آن سطر را نشان میدهند:
| نماد | معنی | مثال |
|---|---|---|
| • | کار | • خرید دفتر ریاضی |
| X | کار انجامشده | X تمرین صفحه ۱۲ |
| > | کار منتقلشده به ماه بعد یا یک فهرست | > مرتب کردن کمد |
| < | کار زمانبندیشده برای آینده | < ثبتنام کلاس تابستانی |
| O | رویداد یا قرار | O تولد مادربزرگ |
| – | یادداشت | – معلم گفت امتحان کتابباز است |
اگر کاری دیگر مهم نیست، کل سطر را خط بزنید. همچنین میتوانید رنگ یا نماد شخصی اضافه کنید؛ فقط معنی آن را در صفحه راهنما بنویسید.
بخشهای اصلی یک بولت ژورنال
ویکیپدیا سه بخش پرکاربرد را نام میبرد: صفحه روزانه، صفحه ماهانه و برنامه آینده. علاوه بر این، بیشتر کاربران یک فهرست مطالب هم در ابتدای دفتر میسازند.
فهرست و شماره صفحه
اول همه صفحهها را شماره بزنید. سپس دو صفحه اول را برای فهرست خالی بگذارید. هر بار که بخش تازهای ساختید، نام و شماره صفحه آن را در فهرست بنویسید. به این ترتیب، بعد از چند ماه هم هر بخش را زود پیدا میکنید.
برنامه آینده و صفحه ماهانه
برنامه آینده برای کارها و قرارهای ماههای بعد است. مثلاً امتحانهای پایان ترم یا سفر عید را آنجا بنویسید. صفحه ماهانه هم در یک نگاه، روزهای همان ماه و کارهای مهم آن را نشان میدهد.
صفحه روزانه
بالای صفحه تاریخ را بنویسید و زیر آن، کارها و یادداشتها را با نماد ثبت کنید. لازم نیست برای هر روز یک صفحه کامل کنار بگذارید. وقتی نوشتههای امروز تمام شد، روز بعد درست زیر همان سطرها شروع میشود.
انتقال؛ مرور آخر ماه
یکی از ایدههای مهم این روش «انتقال» است. آخر هر ماه، صفحههای ماه گذشته را مرور کنید. کارهای انجامشده را با X علامت بزنید. سپس از خود بپرسید کدام کار باقیمانده هنوز ارزش دارد.
کار مهم را با نماد > به ماه تازه منتقل کنید. اما کاری که حتی ارزش دوباره نوشتن ندارد، احتمالاً مهم نیست؛ پس آن را خط بزنید. سایت رسمی همین بازنویسی دستی را عمدی میداند، چون باعث میشود روی هر مورد مکث کنید.
وسایل لازم برای شروع بولت ژورنال
برای شروع خرید زیادی لازم نیست. با این حال، دو وسیله کار را راحتتر میکنند.
دفتر نقطهای: نقطهها به شما کمک میکنند جدول و ستون بکشید، اما مثل خطهای پررنگ مزاحم نوشتن نیستند. دفترچه یادداشت نقطهای کرافت آرتا قطع ۱/۸، جلد کرافت و فنر بالا دارد. بنابراین برای تمرین ماه اول و حمل در کیف مناسب است. مقایسه کامل صفحه نقطهای و شطرنجی را هم در مطلب دفتر نقطه ای یا شطرنجی نوشتهایم.

یک خودکار ثابت: بهتر است از یک خودکار مشخص استفاده کنید تا ظاهر صفحهها یکدست بماند. برای مثال، خودکار ژلی فشاری راین R-205 مشکی نوک ۰٫۷ و بدنه رابری دارد. اگر کاغذ دفتر نازک است، قبل از شروع یک سطر آزمایشی در صفحه آخر بنویسید.
ساده نگه دارید
بسیاری از صفحههایی که در اینترنت میبینید، پر از رنگ، استیکر و خوشنویسیاند. این سبک زیباست؛ اما برای شروع لازم نیست. ویکیپدیا هم یادآوری میکند که تنوع زیاد سبکها شروع را ترسناکتر میکند. پس ماه اول فقط با نمادها کار کنید و بعد، اگر دوست داشتید، تزئین اضافه کنید.
پرسشهای پرتکرار
بولت ژورنال چیست و برای چه کسی مناسب است؟
یک روش برنامهریزی کاغذی با نمادهای کوتاه است. دانشآموز، دانشجو و هر کسی که کارهایش در چند برگه پراکنده میشود، از آن استفاده میکند.
حتماً دفتر نقطهای لازم است؟
نه. هر دفتری کافی است؛ اما نقطهها رسم جدول و ستون را سادهتر میکنند.
روزی چقدر وقت میگیرد؟
نسخه ساده و بدون تزئین معمولاً چند دقیقه در روز وقت میگیرد.
بولت ژورنال با تودولیست چه فرقی دارد؟
تودولیست فقط کارها را نگه میدارد. در مقابل، بولت ژورنال قرارها، یادداشتها و مرور ماهانه را هم در همان دفتر جمع میکند.
دیدگاهها